TÚRKIYA RESPÝBLIKASYNDAǴY KASTAMONÝ ÝNIVERSITETINIŃ PHD DOKTORY SAMET AZAPPEN JÚRGIZILGEN SUHBAT

-Sálemetsiz be! Bizdiń ýnıversıtetimizge qosh keldińiz! Samet Azap sizge qoyatyn alǵashqy saýalym jalpy osy til, ádebıet salasyna qalaı keldińiz, ózińizdiń ǵylym jolyńyzdy qysqa aıtyp ótseńiz?

-Sálemetsiz be! Raqmet! Ádebıet bala shaǵymnan meni baýraǵan. Sondyqtan 2003 jyly Qara teńiz tehnıkalyq ýnıversıtetiniń ádebıet bólimine oqýǵa túsip, 2007jyly támamdadym. Sol jyly magıstratýrany Ardahan ýnıversıtetinde oqyp, 2010 jyly bitirdim. Ýnıversıtette oqytýshy bolyp jumys jasadym. 2015 jyly túrki ádebıetine qatysty doktorlyq desertacıyamdy qorǵap PhD doktory atandym. Odan ári 2017 jyly «Manas» atty Túrik-Qyrǵyz ýnıversıtetinde 6 aı boıy jumys jasadym. Qyrǵyz ádebıeti boıynsha jumystar jasalyp, mádıenetimen tanys boldym. Odan keıin, mine, qazaq jerine jolym tústi. Buǵan óte qýanyshtymyn. Qazaqstandaǵy eń alǵashqy jumysymdy Nur-Sultan qalasyndaǵy EUÝ-de bastap, túrik tilinen 8 aı sabaq júrgizdim. Al, qazirgi tańda Túrkıyadaǵy Kastamoný ýnıversıtetinde jumys jasaımyn.

Atalǵan jyldar aralyǵynda «Túrki áleminiń ádebıeti» atty, jalpy túrki halyqtarynyń áńgime, óleńderinen quralǵan 7 kitap jazǵan bolatynmyn jáne 30-dan astam maqalalarym da jaryq kórdi.

-Qazaqstanǵa kelgendegi áserińiz qandaı? Qazaq halqy nesimen erekshe dep oılaısyz?

-Qazaqstandy jaqsy kóremin. Almaty, Nur-Sultan, Aqtóbe, Qaraǵandy jáne Petropavol qalalarynda boldym. Óte qatty unady. Taǵamdaryńyzdan ulttyq as – etti, qymyzdy jaqsy kóremin. Qazaq halqymen túbimiz bir,bir tamyrdan taraǵanbyz, árbir qazaqty óz baýyrymdaı kóremin. Mádenıetimiz, ádebıet, salt-dástúr, tilimiz, dinimiz – ortaq. Sol úshinde Qazaqstanǵa at basyn tiredim desemde bolady.

-Al, qazirgi jastar qaýymy týraly ne aıtasyz? Stýdentter ortasynda júrgendikten jastar bolmysy sizdi qýantama?

-Qazaqstan áleýmettik-turmystyq jaǵynan osal. Jalpy qazaq halqynyń tarıhyna kóz júgirtetin bolsaq talaı-talaı sum náýbetti basynan ótkerdi.Repressıya jyldary kóptegen arystaı azamattar qyrshynynan qıyldy. Bul qazaqty jasytqan joq. Kerisinshe rýh pen kúsh berdi. Qazaq ulty sol úshinde óte myqty, qaısar halyq. Bizdiń elde qarjy bar, memleket baı, biraq jastarymyz sizderdeı emes.

-Joǵaryda aıtyp ótkendeı túrik-qazaq mádenıeti, ádebıeti, salt-sanasy ortaq, tamyrymyz bir dedińiz. Qazaq ádebıetimen de tanys ekensizder. Sonyń ishinde «Abaı joly» epopıyasy aýdarylyp basylyp shyqqany belgili. Basqa taǵy qandaı qazaq aqyn-jazýshylarynyń eńbekteri aýdaryldy?

-Negizinen qazaq ádebıetin kóbirek aýdarýǵy tyrysamyz. Bizdiń túrik ýnıversıtetimizdiń ózinde qazaq shyǵarmalaryn aýdarý úshin arnaıy stýdentter uıymy bar. Jalpy M.SHahanov, O.Súleımenov, Ǵ.Músirepovtyń áńgimeleri aýdarylǵan. Sonymen qatar qazirgi ýaqytta S.Seıfýllın shyǵarmalaryna ózimniń stýdentim aýdarma jasap júr, odan keıin M. Áýezov áńgimeleri aýdaryldy. Budan ári de osy aýdarma jumysyn damytý qajet.

-Ýaqyt tapshy bolsada arnaıy kelip suhbattasqanyńyzǵa raqmet! Jumysyńyzǵa shyǵarmashylyq tabysar tileımiz. Kúnińiz sátti ótsin!

-Sizderge de kóp raqmet. Óte jaqsy áńgime boldy. Qýanyshtymyn!

 

Suhbat júrgizgen fılologıya fakýltetiniń 3 kýrs stýdenti

Qýandyqova Araılym

Related posts